Lợi ích nhóm và những bài học thịnh suy trong lịch sử

Loading...

Những tuyến vỉa hè cam kết tuổi thọ trăm năm nhưng vừa xây xong đã lún, những con đường BOT ngập tràn những đồng tiền lẻ và sự phẫn nộ của người dân, những ngân hàng được mang ra bán với giá không đồng, dự án nghìn tỷ đắp chiếu, những quan chức vào tù… và con đường của đất nước đang định hướng về đâu, khi chúng ta đang đi ngược quy luật của sự phát triển?.

1.079 năm trước, Ngô Quyền nhờ sức mạnh của lòng dân mà đánh tan quân Nam Hán, chấm dứt 1000 năm Bắc thuộc; Nhà Lý đã đánh dấu sự cai trị dựa vào sức mạnh kinh tế và sức mạnh lòng dân hơn là sức mạnh quân đội; Nhà Trần nhờ biết lập hội nghị Diên Hồng để lắng nghe dân chúng nói, mà đánh đuổi được quân Nguyên – Mông tạo nên hào khí Đông A…; Đến khi tuyên bố nhà nước Việt Nam dân chủ độc lập đầu tiên, nhờ vào sức mạnh của nhân dân mà một lần nữa Việt Nam chúng ta lại chiến thắng Thực dân Pháp và Đế quốc Mỹ hùng mạnh.

“Cái gì Dân muốn thì Trời cũng phải thuận theo” – trích câu nói của Hưng Đạo Đại Vương – Trần Quốc Tuấn
Nước Việt được thành lập bao đời “Từ Triệu , Đinh, Lí, Trần bao đời xây nền độc lập. Đến Hán, Đường, Tống, Nguyên mỗi bên xưng đế một phương” (-trích Bình Ngô đại cáo của Nguyễn Trãi). Nền độc lập mà chúng ta giành được, đó là nhờ vào sức mạnh lòng dân một lòng để kháng chiến chống giặc ngoại xâm. Chứ không phải là sự ban ơn, phong tước từ những kẻ phương Bắc.

Nhưng lịch sử cũng để lại cho chúng ta một bài học, bài học về sự thất bại và sụp đổ của các triều đại, đều vì không giữ được triết lý “việc nhân nghĩa cốt ở yên dân”. Vì vua quan “ngồi nhìn chủ nhục mà không biết lo; thân chịu quốc sỉ mà không biết thẹn. Làm tướng triều đình đứng hầu quân man mà không biết tức; nghe nhạc thái thường đãi yến sứ ngụy mà không biết căm”(-trích Hịch tướng sĩ của Trần Hưng Đạo). Những tên quan tham chỉ vì mải mê quyền lực mà cúi đầu trước ngoại bang, tham tiền bạc mà tàn bạo, hà khắc với nhân dân.

Loading...

Bao đời nay, vì đói nghèo mà sinh nghịch tặc, vì tranh quyền chức vị mà sinh “loạn thần tặc tử”, và vì “thượng bất chính” mà “hạ tắc loạn”. Nghịch tặc thì hại một vài người dân đã đủ thấy sợ, nhưng “loạn thần tặc tử” và “thương bất chính” thì nguy hại hơn nhiều. Nguy hại như thế nào, thì lịch sử đã phần nào chứng minh qua loạn 12 sứ quân; đất nước trong cảnh Bắc thuộc lần thứ 4; cảnh Trịnh – Nguyễn phân tranh… dưới thời vua Lê Chiêu Thống, Lê Uy Mục, Mạc Mậu Hợp…

Đến nay, thành thật mà nói chúng ta cũng đang đứng trước những nguy cơ về các nhóm lợi ích, đang là những “con bạch tuộc nhiều vòi”. Nhóm lợi ích đang tấn công vào giá trị niềm tin, tạo ra những khoảng cách giữ chính quyền với nhân dân và vận mệnh của đất nước.

Thực tế mà nói, chỉ có lợi ích nhóm thì mới chính là nguyên nhân mà trong nhiều năm qua, đất nước không thể phát triển vì chỉ lo chống tham nhũng. Từ vụ đường dây 500 KV Bắc – Nam mà sau đó liên tiếp dẫn tới các vụ: Lã Thị Kim Oanh tham ô; PMU 18; Vinashin;… đến nay thì liên tiếp xảy ra 12 vụ đại án thua lỗ ngàn tỷ của Bộ Công thương; 3 ngân hàng cùng một lúc được mua lại với giá 0 đồng; 4 đời chủ tịch và hàng chục cán bộ của PVN cùng vướng vòng lao lý…

Từ thu lợi bất chính 3,1 tỷ đồng trong vụ đường dây Bắc – Nam, đến khoản nợ 86.000 tỷ đồng mà Vinashin đã gây ra, bước dài hơn nữa là trắng tay của Vietter khi “đem chuông đi đánh xứ người”, phẫn nộ hơn chút thì lại là câu chuyện của Trịnh Xuân Thanh, rồi hơi hoang mang khi các doanh nghiệp nhà nước được cổ phần hóa vào tay các ông chủ nước ngoài… Các con số cứ ngày một tăng lên, khoản nợ công ngày một lớn dần, nhân dân thì ngày một mất niềm tin.

Lợi ích nhóm lớn thì ăn lớn, lợi ích nhóm nhỏ thì ăn nhỏ. Họ ăn từ chiếc chuồng gà đến mảnh đất quán café Xin Chào; họ ngẫu nhiên tự biến mình thành “Quỷ Môn quan” để ăn cả tiền của người chết; có quyền lực trong tay có thể gọi chủ tịch phương ra trông xe để đi ăn trưa; có thể dùng quyền uy để vi phạm giao thông, dọa cách chức và xỉ nhục người khác…

Theo báo cáo của tổ chức Hướng tới Minh bạch Quốc tế thì mức độ tham nhũng ở Việt Nam liên tục gia tăng
Lợi ích nhóm cũng có thể “làm gian nói dối”, điều gì cũng có thể xảy ra. Từ vỉa hè đang đẹp đến lật lên làm lại, hứa cam kết độ bền trăm năm, nhưng ngay sau đó 1 tuần thì loang lổ những vết vỡ, nứt; lợi ích nhóm có thể chặt sạch cây xanh của thành phố và trồng cây này, nhưng nói là cây kia; cái nhóm lợi ích đó có thể tạo ra số vốn đội gấp 2,3 lần số vốn ban đầu và mãi chẳng thấy đi vào hoạt động…

Lợi ích nhóm, ban đầu vốn dĩ không phải là một từ ngữ chỉ được hiểu theo nghĩa tiêu cực. Từ ngữ này vốn ra đời để chỉ lợi ích chung ban đầu của một tập thể cùng làm việc, sinh hoạt, chỉ hướng tới lợi ích chung và không mâu thuẫn. Sau thì hướng tới nghĩa rộng hơn là lợi ích chung của một quốc gia, một dân tộc, vì mục tiêu phát triển, bảo vệ và tôn trọng con trường trong cộng đồng xã hội trước những tác động từ bên ngoài.

Nhà nước ra đời vốn dĩ đã mang tính chất của lợi ích nhóm, bởi vì bản chất của nó có là sản phẩm của đấu tranh giai cấp. Nhà nước vốn mang hai thuộc tính là tính xã hội và tính giai cấp. Vì vậy, thay vì lợi ích nhóm nhỏ, nhóm tầng lớp, mà chủ nghĩa Mác – Lê-nin ra đời với những học thuyết mới về nhà nước. Nhà nước xã hội chủ nghĩa, nhà nước mà theo Ph.Ăngghen thì nó sẽ giải phóng và phát triển toàn diện con người, theo Chủ tịch Hồ Chí Minh thì là “nhà nước của dân, do dân, vì dân”.

Nhưng cách mà không ít cán bộ, lãnh đạo dù đã đọc những lời tuyên thệ trước ngọn cờ của Đảng, lại làm không đúng với những lời mình nói. Không ít kẻ vì lòng tham mà trở thành lợi ích nhóm để gây ra mâu thuẫn với lợi ích chung của quốc gia.

Cám dỗ chuyển hóa của đồng tiền và quyền lực, đã khiến không ít những kẻ cấu kết với nhau, bắt tay ngầm, quà cáp… để càng có nhiều quyền hơn, càng có nhiều tiền hơn. Đồng tiền và quyền lực trở thành công cụ điều khiển và lũng đoạn xã hội.

Để rồi, một quy luật đối nghịch, khoảng cách cách xa được tạo nên giữa những nhóm lợi ích và giữa nhân dân trong xã hội rằng: Càng nhiều nhóm lợi ích giàu lên, thì nền kinh tế càng kiệt quệ bấy nhiêu; Càng nhiều nhóm lợi ích ăn mòn sức dân bao nhiêu, thì người dân càng nghèo đi bấy nhiêu; Lợi ích nhóm càng lớn đất nước càng tụt lại phía sau….

Vậy lợi ích nhóm sẽ bị triệt tiêu khi nào?

Về lý thuyết lý luận hình thái kinh tế xã hội của chủ nghĩa Mác- Lên nin, thì xã hội sẽ phát triển qua 5 hình thái và sự phát triển của nó gắn liền với quá trình đấu tranh giai cấp. Để khi lực lượng sản xuất của chủ nghĩa cộng sản phát triển đến một trình độ nhất định – tức là của cải dư thừa, hình thức tư hữu về tư liệu sản xuất mất đi, không còn giai cấp. Thì Nhà nước sẽ tự tiêu vong, vì nó không còn lý do để tồn tại và đồng nghĩa với việc không còn lợi ích nhóm.

Nhưng để đạt được đến hình thái đó thì hiện tại vẫn phải có sự đấu tranh, đấu tranh chống lợi ích nhóm ở là triệt tiêu mầm mống Chủ nghĩa tư bản thân hữu. Nếu không thì cảnh “lầm than” sẽ khiến bao người dân phải chịu sẽ không biết đến khi nào mới kết thúc.

Việc đấu tranh đó cần phải được thực hiện như thế nào?

Trong Nghị quyết số: 21/NQ-CP chiến lược quốc gia phòng, chống tham nhũng đến năm 2020, của Chính phủ đã xác định: “Phòng, chống tham nhũng là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng, phát huy sức mạnh tổng hợp của các ngành, các cấp, nhấn mạnh trách nhiệm của người đứng đầu các cơ quan, tổ chức, đơn vị, đề cao vai trò của xã hội, các tổ chức đoàn thể và quần chúng nhân dân phòng, chống tham nhũng”.

Hàng loạt cán bộ PVN, PVC, Ocean bank bị khởi tố cho thấy sức mạnh chống tham nhũng của Đảng
Như vậy, chống tham nhũng là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, nhưng như thế cũng chưa phải là đủ để chống được kẻ thù, mà Đảng và Nhà nước còn sức mạnh của nhân dân. Bởi cuộc chiến chống tham nhũng là một cuộc chiến cam go, phức tạp và chính là một cuộc chiến chống “giặc nội xâm”. Chống lại kẻ thù đang lẩn quất, nằm trong hàng ngũ của Đảng. Dù đây là một cuộc chiến không tiếng súng, nhưng lại là một cuộc chiến rất dễ để bao che, nể nang, né tránh, bởi lợi ích nhóm nằm trong đó.

Niềm tin của nhân dân gắn vào Đảng, Nhà nước bao lâu nay, cũng giống như khởi nguyên niềm tin của loài người gửi gắm vào Đạo Phật cách đây hơn 2.500 năm, vào đạo Thiên chúa giáo cách đây hơn 2.000 năm trước.

Niềm tin của nhân dân hôm nay, cũng như giáo lý trong kinh sách đã thừa nhận rằng nó không phải là vật chất, là sức mạnh của thần linh – mà đó là tự nguyện, là hướng tới một xã hội tốt đẹp có Chân – Thiện – Mỹ.

Bài học lịch sử về sự tồn vong của các triều đại nhà Lý oai hùng thắng Tống nhưng lại suy vong vì sâu mọt còn đó, Nhà Hồ không thể chống giặc Minh vì không được lòng dân… vẫn còn nguyên giá trị. Bởi “Dễ vạn lần không dân cũng, chịu khó vạn lần dân liệu cũng xong” và “Cái gì Dân muốn thì Trời cũng phải thuận theo”.

CTV ĐInh Lực

http://quochoi.org/loi-ich-nhom-va-nhung-bai-hoc-thinh-suy-trong-lich-su.html

Loading...